Een kritisch artikel gepubliceerd in technologiemedia en academische discussies heeft opnieuw grote twijfels doen rijzen over de vraag of de door Microsoft geclaimde ‘Majorana 1’-kwantumchip zogenaamde ‘topologische qubits’ kan realiseren, en de twee partijen hebben fel gedebatteerd over de interpretatie van de gegevens en de toereikendheid van het bewijsmateriaal.

De controverse komt voort uit de Majorana 1-chip die Microsoft in 2025 aankondigde. Microsoft beweert dat de chip gebaseerd is op een ‘topologische’ oplossing en robuustere qubits kan bouwen via zogenaamde Majorana zero-modi, waarmee de basis wordt gelegd voor schaalbare quantum computing. Meerdere onafhankelijke onderzoekers en commentatoren wezen er echter op dat Microsoft zijn eerdere relevante onderzoek had ingetrokken of gecorrigeerd, wat de buitenwereld zeer voorzichtig maakte over de nieuwe reeks resultaten.
De laatste kritiek, geschreven in een peer-reviewed publicatie van Henry Legg, een theoretisch natuurkundige aan de Universiteit van St. Andrews, onderzocht de door Microsoft ingediende gegevens opnieuw, met het argument dat Microsoft het bestaan van Majorana-deeltjes die gebruikt konden worden om qubits te bouwen, niet overtuigend had aangetoond, en beschuldigde het bedrijf van selectieve bemonstering bij de presentatie van de gegevens. Legg wees erop dat het door Microsoft waargenomen signaal misschien geen Majorana-signatuur is, maar wordt veroorzaakt door kwantumdots die in het apparaat zijn gevormd, en dat kwantumdots topologische qubits voor fouttolerante kwantumcomputing niet kunnen vervangen.
Als reactie hierop publiceerde het Microsoft-onderzoeksteam een reactie in hetzelfde tijdschrift, waarin Legg's interpretatie werd weerlegd en werd gesteld dat de kritiek geen substantiële wetenschappelijke uitdaging vormde voor de resultaten ervan; Microsoft zei dat de critici er niet in slaagden een alternatief model voor te stellen dat tegelijkertijd alle experimentele gegevens van Microsoft kon verklaren. Microsoft lanceerde vervolgens een volgende versie van het apparaat (Majorana 2) en rapporteerde verbeteringen zoals een langere bewaartijd in een preprint. De preprint heeft de peer review echter nog niet doorstaan en de twijfels zijn nog niet verdwenen.
Uit een overzicht van wetenschappelijke tijdschriften en media blijkt dat deze controverse geen op zichzelf staand incident is: al in 2020 en daarna zijn er argumenten en correcties geweest rond de observatie en interpretatie van de Majorana-nulmodus. Gerelateerde artikelen zijn onder aandacht gebracht of gecorrigeerd, en de onderzoeksgemeenschap is al lange tijd waakzaam over de nauwkeurigheid van gegevensselectie en -interpretatie. Analisten wezen erop dat Microsoft enorme middelen op dit gebied heeft geïnvesteerd en blijft beweren dat zijn route sneller schaalbare quantum computing kan realiseren dan zijn concurrenten. Als het fundamentele fysieke bewijs echter onvoldoende is, zullen deze ambitieuze beloften met fundamentele uitdagingen worden geconfronteerd.
Momenteel is de kern van het debat de vraag of kan worden bevestigd dat het experimentele signaal de verwachte Majorana-nulmodus is in de topologische toestand, of dat het wordt veroorzaakt door een meer alledaags fysiek fenomeen; Als dit laatste waar is, beschikken de relevante apparaten niet over de noodzakelijke voorwaarden om fouttolerante topologische qubits te bouwen, en zal de externe claim van het bedrijf "grote doorbraak" dienovereenkomstig worden geschaad. De verschillen tussen de twee partijen weerspiegelen de hoge eisen aan reproduceerbaarheid, data-integriteit en consistentie van theoretische verklaringen in onderzoek naar kwantummaterialen en kwantumapparaten, en verdere vooruitgang op dit gebied vereist nog steeds meer open en reproduceerbaar bewijsmateriaal om twijfels weg te nemen.