Uit een recente meta-analyse blijkt dat kortdurende blootstelling (binnen vijf dagen) aan luchtvervuiling het risico op een beroerte vergroot. De studie beoordeelde 110 onderzoeken waarbij meer dan 18 miljoen gevallen van een beroerte betrokken waren en vond significante correlaties tussen verhoogde concentraties van verontreinigende stoffen zoals stikstofdioxide, ozon, koolmonoxide, zwaveldioxide en verschillende soorten fijnstof, en de incidentie van beroertes en de daaraan gerelateerde sterfgevallen.
Een meta-analyse die op 27 september 2023 online werd gepubliceerd in Neurology, het medische tijdschrift van de American Academy of Neurology, toonde aan dat kortdurende blootstelling aan luchtvervuiling in verband kan worden gebracht met een verhoogd risico op een beroerte. Kortdurende blootstelling werd gedefinieerd als optredend binnen vijf dagen na de beroerte.
"Eerdere studies hebben een verband gelegd tussen langdurige blootstelling aan luchtvervuiling en een verhoogd risico op een beroerte", zegt studieauteur Ahmad Toubasi, MD, PhD, van de Universiteit van Jordanië in Amman. "Het verband tussen kortdurende blootstelling aan luchtvervuiling en een beroerte is echter minder duidelijk. In ons onderzoek hebben we, in plaats van te kijken naar de blootstelling gedurende weken of maanden, naar slechts vijf dagen gekeken en een verband gevonden tussen kortdurende blootstelling aan luchtvervuiling en een verhoogd risico op een beroerte."
Deze uitgebreide meta-analyse beoordeelde 110 onderzoeken, waaronder meer dan 18 miljoen gevallen van een beroerte. Onderzoekers bestudeerden verontreinigende stoffen zoals stikstofdioxide, ozon, koolmonoxide en zwaveldioxide. Ze keken ook naar deeltjes van verschillende grootte, waaronder PM1 (luchtvervuiling met een diameter kleiner dan 1 micron), PM2,5 en PM10. PM2,5 of kleinere deeltjes omvatten inhaleerbare deeltjes uit de uitlaatgassen van motorvoertuigen, de verbranding van elektriciteitscentrales en andere industriële brandstoffen, en bos- en graslandbranden. PM10 omvat stof van wegen en bouwplaatsen.
Onderzoeksresultaten en implicaties
Mensen die worden blootgesteld aan hogere concentraties van verschillende soorten luchtverontreiniging lopen een verhoogd risico op een beroerte. Hogere concentraties stikstofdioxide verhogen het risico op een beroerte met 28%; hogere ozonconcentraties verhogen het risico op een beroerte met 5%; koolmonoxide neemt toe met 26%; en zwaveldioxide neemt met 15% toe. Hogere concentraties PM1 verhogen het risico op een beroerte met 9%, PM2,5 met 15% en PM10 met 14%.
Hogere niveaus van luchtvervuiling gaan gepaard met een hoger risico op overlijden door een beroerte. Hogere concentraties stikstofdioxide verhoogden het risico op overlijden door een beroerte met 33%, zwaveldioxide met 60%, PM2,5 met 9% en PM10 met 2%.
“Er is een sterk en significant verband tussen luchtvervuiling en het optreden van een beroerte en de dood als gevolg van een beroerte binnen vijf dagen na blootstelling. Dit onderstreept het belang van mondiale inspanningen om beleid te ontwikkelen om de luchtvervuiling terug te dringen. Door dit te doen kan het aantal beroertes en de gevolgen ervan worden verminderd”, aldus Tubas.
Een belangrijke beperking van deze meta-analyse is dat deze voornamelijk berust op studies uit rijke landen, met zeer weinig gegevens uit lage- en middeninkomenslanden.