Uit officiële gegevens blijkt dat vorig jaar de warmste was sinds het begin van de metingen in 1850. Samantha Burgess, adjunct-directeur van de Copernicus Climate Change Service, zei dat, verder terugkijkend, de temperaturen van vorig jaar "waarschijnlijk hoger waren dan welke periode dan ook in de afgelopen 100.000 jaar."
Gegevens die vandaag zijn vrijgegeven door de Copernicus Climate Change Service van de EU bevestigden eerdere voorspellingen dat de temperatuur in 2023 een piek zou bereiken. Ook werden er zorgwekkende voorspellingen gedaan voor het nieuwe jaar, waarin werd voorspeld dat de wereld binnenkort een omslagpunt in de klimaatverandering zou kunnen passeren.
2023 brak niet alleen records, maar verbrijzelde ze ook, waardoor het voorgaande warmste jaar van 2016 ruimschoots werd overtroffen. Maar grote veranderingen op aarde zouden kunnen afhangen van temperatuurveranderingen van enkele tienden van een graad.
Sinds de Industriële Revolutie is de temperatuur op aarde gemiddeld met ongeveer 1,2 graden Celsius gestegen als gevolg van de uitstoot van broeikasgassen door fossiele brandstoffen. Dat lijkt misschien geen grote verandering, maar het was genoeg om vorig jaar dodelijke hittegolven te veroorzaken in Europa, Noord-Amerika en China die “uiterst zeldzaam of zelfs onmogelijk zijn zonder door de mens veroorzaakte opwarming”, aldus een internationale samenwerking van onderzoekers genaamd WorldWeatherAttribution. Dit is slechts één voorbeeld van de vele manieren waarop klimaatverandering mondiale rampen verergert.
"De extreme klimaatverschijnselen die we de afgelopen maanden hebben waargenomen, zijn een krachtig bewijs van hoe ver we nu verwijderd zijn van de klimaatomgeving waarin onze beschaving zich ontwikkelde. Dit heeft diepgaande gevolgen voor de Overeenkomst van Parijs en alle menselijke inspanningen", zei Carlo Buontempo, directeur van de Copernicus Climate Change Service, in een persbericht.
Het blijkt dat de temperaturen in 2023 feitelijk 1,48 graden Celsius warmer zijn dan in de pre-industriële tijd. Dit is een zeer zorgwekkende stijging van de gemiddelde temperatuur op aarde. In feite vereist de historische klimaatovereenkomst van Parijs dat bijna alle landen op de planeet samenwerken om de opwarming van de aarde onder de 1,5 graden Celsius te houden, anders zullen ze met een ernstiger klimaatcatastrofe te maken krijgen. Dit doel kan snel buiten bereik raken.
Volgens de laatste voorspellingen van Copernicus zullen de temperaturen "zeer waarschijnlijk" 1,5 graden Celsius boven het pre-industriële niveau liggen in de twaalf maanden tot januari of februari 2024. Het Met Office voorspelt ook dat 2024 heter zal zijn dan vorig jaar.
Toch is de hoop op het stoppen van de klimaatverandering niet verloren. Het doel van het Klimaatakkoord van Parijs is om een aanhoudende stijging van de gemiddelde temperatuur boven de 1,5 graden te voorkomen. Het El Niño-klimaatpatroon dat in 2023 opduikt, gecombineerd met de uitstoot van broeikasgassen, zorgt ervoor dat de temperaturen van vorig jaar bijzonder warm zijn, maar El Niño zal naar verwachting later dit jaar eindigen.
Mensen zelf kunnen de thermostaat ook verlagen door schone energie te gebruiken en de vervuiling door het verwarmen van de planeet te verminderen. Of de wereld de mondiale klimaatdoelstellingen nu wel of niet haalt, elke graad is anders voor onze toekomstperspectieven.