Mensen en vee leven al duizenden jaren samen. Sinds de domesticatie van de uitgestorven bizon, ongeveer 10.500 jaar geleden, zijn koeien geleidelijk een belangrijke bron van vlees, zuivelproducten en leer in de wereld geworden. Hoewel we gewend zijn te bestuderen hoe we vee moeten beheren en gebruiken, is er feitelijk onvoldoende wetenschappelijk bewijs over hoe vee de mens zelf ziet en begrijpt.

Eerder onderzoek heeft aangetoond dat het bewezen is dat sommige huisdieren, zoals schapen en varkens, menselijke individuen kunnen herkennen en zich tot op zekere hoogte mensgerelateerde ervaringen kunnen herinneren, maar soortgelijke vermogens zijn bij koeien niet systematisch geverifieerd. Een nieuwe studie onder leiding van Léa Lansade, een senior onderzoeker op het gebied van dierencognitie en -welzijn van het Franse Nationale Instituut voor Landbouw, Voedsel en Milieu (INRAE), laat zien dat koeien niet alleen onderscheid kunnen maken tussen bekende en onbekende menselijke gezichten, maar ook menselijke gezichten en menselijke stemmen kunnen integreren in een verenigd ‘beeld’ voor sensorische herkenning.

Het onderzoeksteam selecteerde 32 Plymouth Holstein-koeien, variërend in leeftijd van 15 tot 21 maanden. Sinds de geboorte zijn vier vaste verzorgers verantwoordelijk voor de dagelijkse voeding en verzorging van deze koeien, maar de koeien kunnen af ​​en toe in contact komen met andere mensen op de boerderij, zoals studenten of bezoekende collega's. Het onderzoek benadrukte dat deze koeien nog nooit eerder aan soortgelijke experimentele procedures hadden deelgenomen om interferentie van ervaringen te elimineren.

In het experimentele ontwerp maakten de onderzoekers eerst beelden van 8 volwassen mannen van 30 tot 60 jaar oud. Vier van hen waren bekende houders waar de koeien dagelijks contact mee hadden, en de overige vier waren onbekende collega’s die de koeien nog nooit eerder hadden gezien. Het onderzoeksteam organiseerde vervolgens twee soorten kerntests: een visuele voorkeurstest en een cross-modale (cross-sensorische) test om te testen of de koeien konden 'zien wie wie is'.

In de visuele voorkeurstest presenteerden de onderzoekers tegelijkertijd twee stille video's aan de koeien, waarbij de ene het gezicht van een bekende fokker liet zien en de andere het gezicht van een vreemde. Door nauwkeurig bij te houden hoe lang de koeien naar elk scherm keken, ontdekten de onderzoekers dat de koeien over het algemeen langer naar video’s staarden waarop onbekende gezichten te zien waren. Dit gedrag van "naar vreemden staren" wordt gewoonlijk beschouwd als een "nieuwigheidsvoorkeur" in onderzoek naar de cognitie van dieren, wat aangeeft dat dieren niet alleen onderscheid kunnen maken tussen "gezien" en "ongezien", maar ook een sterkere aandacht kunnen tonen voor nieuwe gezichten.

In de cross-modale test voegde het onderzoeksteam menselijke stemmen toe tijdens het afspelen van de video, maar ontwierp doelbewust ‘matchende’ of ‘mismatchende’ combinaties: óf het gezicht van de bekende bewaker werd gecombineerd met zijn stem, óf de beelden en stemmen werden opzettelijk gemaakt van verschillende mensen om een ​​inconsistente situatie te creëren. Uit de resultaten bleek dat wanneer het beeld en het geluid van dezelfde bekende persoon kwamen, de koeien aanzienlijk langer naar de video keken die ‘matchte’ met het geluid. Dit laat zien dat koeien niet alleen onderscheid kunnen maken tussen verschillende mensen aan de hand van hun gezichten, maar ook de gezichten en stemmen van bekende individuen in hun hersenen kunnen 'binden' om een ​​cross-sensorisch geïntegreerde representatie te vormen.

Het onderzoeksteam controleerde ook de hartslag van de koeien tijdens het bekijken van de video's om te beoordelen of verschillende gezichten en stemmen aanzienlijke schommelingen in emoties veroorzaakten. Uit de gegevens blijkt dat, ongeacht of bekende of onbekende gezichten en stemmen een zeer beperkte invloed hebben op fysiologische indicatoren zoals de hartslag van koeien, het laat zien dat hun reacties meer worden weerspiegeld in het niveau van cognitieve verwerking dan in sterke emotionele opwinding of stressreacties.

In het artikel wezen de onderzoekers erop dat ze door middel van visuele voorkeur en cross-modale tests hebben bewezen dat koeien menselijke gezichtsinformatie kunnen verwerken die wordt gepresenteerd in tweedimensionale video's, en bekende en onbekende gezichten kunnen associëren met overeenkomstige geluiden, waardoor ze meerdere sensorische signalen voor herkenning kunnen integreren. Vergeleken met "single-modale" herkenning die slechts afhankelijk is van een enkele sensorische cue, wordt deze cross-modale integratie vaak beschouwd als een meer geavanceerde cognitieve prestatie, wat betekent dat dieren een completer "beeld" van een personage in het geheugen kunnen construeren.

Ronsard zei dat dit cross-modale herkenningsresultaat aantoont dat koeien een stabielere mentale representatie zullen vormen in de hersenen van bekende mensen en informatie met betrekking tot sociale relaties op een complexere manier zullen verwerken. Met andere woorden: in de cognitieve wereld van koeien zijn mensen geen vaag soort ‘homogeen bestaan’, maar bestaan ​​ze uit te onderscheiden en gedenkwaardige individuen. Op basis hiervan zijn onderzoekers van mening dat koeien hogere sociaal-cognitieve vaardigheden hebben dan in het verleden algemeen werd erkend, en dat hun perceptie van de omgeving en menselijke interactie verre is van wat kan worden samengevat met 'eenvoudige dieren'.

Vanuit praktisch perspectief biedt deze studie ook nieuwe perspectieven op veehouderijbeheer en dierenwelzijn. Het onderzoeksteam wees erop dat koeien onderscheid kunnen maken tussen verzorgers en vreemden, wat betekent dat ze verschillende niveaus van vertrouwen of waakzaamheid jegens verschillende mensen kunnen ontwikkelen op basis van eerdere interactie-ervaringen, wat van invloed zal zijn op het dagelijks management, het groepsgedrag en zelfs de productieprestaties. Toekomstig onderzoek kan op deze basis verder onderzoeken hoe koeien informatie met betrekking tot menselijk gedrag verwerven en verwerken, hoe selectieve interacties tussen verschillende mensen tot stand kunnen worden gebracht en of dit vermogen verder kan worden versterkt door goede voeding en positieve interacties.

Zoals Ronsard benadrukte: "Deze ontdekkingen hebben de manier waarop we naar boerderijdieren kijken diepgaand veranderd, en we weten ook dat hoe beter we een dier begrijpen, hoe meer we de neiging hebben om het beter te behandelen." Dit resultaat is gepubliceerd in het open access tijdschrift PLOS. Het onderzoeksteam hoopt dat het de samenleving ertoe zal aanzetten de relatie tussen mens en vee opnieuw te onderzoeken vanuit zowel emotionele als wetenschappelijke aspecten, zodat de ‘cognitieve wereld’ van boerderijdieren niet langer zal worden genegeerd.